T
ürkiye’deki birçok tarihi eserin dünyanın birçok yerine kaçırıldığını biliyoruz. Bunlardan birisi de Selçuklu eseri Beyhekim Camii’nin, muhteşem çinilerle işli mihrabıdır. Bu güzel ve eşsiz mihrabı bundan yüz on sene önce Almanya’ya kaçırdıkları biliniyor.
Kaçakçılar, 1907 senesinde, çinilerden yapılmış mihrabın çinilerinin hepsi yerinden sökerek Almanya’ya kaçırmışlar. Eser, şu anda yine Anadolu kökenli eserlerle dolu Bergama (Pergamon) Müzesinde bulunuyor. Kültür ve Turizm Bakanlığının takip edilen eserler listesinde yer alan mihrab hakkında, Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Akyürek, “… Şehrimize ait bazı tarihi eser ve değerlerin başka ülkelerde bulunması bize üzüntü veriyor. 19 YY sonlarında şehrimizde bulunan Beyhekim Mescidi Mihrabı yerinden sökülerek Almanya’ya götürülmüştür. Söz konusu mihrabın şehrimize yeniden kazandırılması için elemizden gelen bütün gayreti göstereceğimizden kimsenin endişesi olmasın. Tarihi değerlerimiz, gelecek nesillerin bizdeki emanetleridir.” ifadelerini dile getirmiştir.
Kültür Bakanlığının sitesinde tarih 1907 olarak verilse de, bazı kaynaklarda kaçırılma tarihi 1899 olarak belirtilmektedir. Mihrap, köşeli bir nişe sahiptir. Köşelerde silindirik sütunceler yer alır. Kavsara altı sıra mukarnasla doldurulmuştur. Alt sıradakilerin dördü üzerinde yazılara (kısa Hadis) yer verilmiştir. Diğer sıradakiler üzerinde geometrik motiflere yer verilmiştir. Alın üzerinde kıvrımdalar (rumîler) arasında palmetlere yer verilmiştir. Kemer Bordürleri: Köşe sütuncelerinden sonra ince bir bordür üzerinde palmet ve rumîlere yer verilmiştir. Daha sonra geniş kitabe kuşağı gelmektedir. Burada Ayetel Kürsi yer alır. Lacivert ince bir bordürden sonra en kenarda rumî-palmetli ince bir bordürle mihrap son bulmaktadır.
Kavsaranın üzerindeki köşelik panosu üzerinde bir yazı bulunmaktadır. (Ankebut, 45’den bir ayet yer alır: Sana vahyedilen Kur’an’ı oku ve namaz kıl.) Mescidin Berlin’de Staatliche Museen’de sergilenen, çinicilik ve tuğla işçiliğin güzel bir eseri olan büyük mihrabı yerinde, ahşaptan yapılmış çini mihraptan bire bir kopye edilmiş mihrap yer alır.
