Doğu Türkistan

Yılmaz Öztuna 25.09.2012 4844

T
ürkistan denen büyük ülke, son asrın politik şartları gereği Türk’e yabancı 3 devlet arasında bölüşüldü. Toplam 5.761.000 kilometre kare olan ülkenin Batı Türkistan denen bölümü (3.994.400 km2) Rusya, Doğu Türkistan denen bölümünü (1.646.800 km2) Çin ve Güney Türkistan denen bölümünü (120.000 km2) Afganistan, sömürge haline getirdi.

  Çarlık yıkılıp Sovyetler Birliği oluşunca, komünist yönetim Türkistan kelimesini yasakladı. Rus idaresindeki Batı Türkistan’ı 5 ayrı cumhuriyete böldü ve her Türk boyuna ayrı milliyet statüsü tanıdı. Bugün Batı Türkistan bağımsızdır.  
 
Türk Kırılmakla Tükenmez

  Türkistan’ı aralarında bölüşen 3 devlet, milyonlarca Türk’ü yok etti. Ancak Türk, kırılmakla tükenmez. Büyük Türkistan’ın nüfusu, aşağı yukarı Türkiye nüfusu kadardır.

  Çin, yönetimindeki Doğu Türkistan, 2 Türkiye büyüklüğündedir. Satuk Buğra Han’ın Türkler’ce kutsal türbesi bu ülkede, Kaşgar şehri bönliyösündedir. Karahanlı hanedanından ve Mete soyundan Türk hakanı Satuk Buğra han, 1921 yılında tahta oturunca, Abdülkerim adını aldı. Hanefi-Maturidi mezhebinden İslam’ı, Türk hakanlığının tek resmi dini ilan etti. 

  Gök Tanrı, Buda, Mani, hatta Hıritiyan ve Musevi olan Türkler’i İslam dinine soktu. Ve cihan tarihinin akışı değişti. Gök Tanrı dini ile Anadolu’ya gelip Türkiye devletini kurabilmemiz, açık denizlere ulaşabilmemiz, asla mümkün değildi. 

 Türklerin Uygur Boyu

  Böylesine bir Türk yurdu olan Çin sömürgesi Doğu Tükistan’da Türkler’in Uygur boyu yaşar. Ancak Kazaklar ve diğer Türk boyları da vardır.

  Çin İmparatorluğu daha 18. asırda Doğu Türkistan’a musallat oldu. Dehşetli bir Çinli-Uygur savaş dönemi açıldı. Türkler hiçbir zaman Çin’e baş eğmediler. Sömürge statüsüne razı olmadılar.

  Ruslar’ın Kuzey Kazakistan’da yaptıklarını Çinliler, Doğu Türkistan’ın bilhassa doğu kesiminde uyguladılar: Türk nüfusunu öldürmek ve göçmen göndermek. Buna rağmen 1953’te bile Doğu Türkistan’da Çinli nüfusu 300.000’den ibaretti. Ancak komünist rejim, o tarihten bu yana, milyonlarca Çinli’yi iskân etti.

Çinlilere Rus Desteği

  Uygur-Çin savaşlarından biri 1937’de geçti. Çinliler, Uygur ordusunu alt edemedi. Ruslar’ı çağırdılar. 15 Ağustos 1938 Yarkent meydan muharebesinde müttefik Çin-Rus ordusu, General Abdüniyaz’ın komutasındaki 80.000 Uygur askerini şehid etti. Atatürk’ün Abdüniyaz Bey’i desteklediği bugün biliniyor.

  Doğu Türkistan 1866’dan 1882’ye kadar Osmanlı’ya tabi oldu. Adriyatik’te olan sınırımız rahatça Çin Seddi’ne dayandı. Ancak 93 Harbi yıkımından sonra Türkiye, Doğu Türkistan’a destek veremedi. 1882’ de Çinliler ülkeyi bir defa daha istila ettiler.

   Çin, yönetimindeki Türk, Moğol, Mançu, Tibetli gibi kavimlere, hatta Döngen denen ve Çince konuşan Müslüman Çinliler’e karşı soykırım metodu uygulamıştır. Bu ırklardan olan insanların her gün bir uzvu kesilmek, aç köpeklere yedirilmek suretiyle imhası ünlüdür. Bugün Moğolistan’ın başkenti Ulan Bator’da bir Çin işkence müzesi vardır. İsrail’de Nazi işkence müzesi olduğu gibi…

  Ama devir, imparatorluklar dönemi değildir. Hakim milletin imparatorluktaki diğer milletlere sömürge halkı muamelesi yaptığı, eşit vatandaş statüsü uyguladığı iki imparatorluk, Osmanlı ve Avusturya-Macaristan monarşileri bile yıkılmıştır. Devrimiz aynı zamanda insan hürriyeti ve hakları tanımayan Marksist komünist rejimler dönemi de değildir.

  Ekonomide liberalizm geçen bir Çin’in komünist diktatörlükte ısrar etmesi, tarih kanunlarına uymaz. Çin’deki, Kuzey Kore’deki, Küba’daki komünizmin çökeceğine eminim. Genç bir Çinli kuşak iktidara gelecektir.

  Doğu Türkistan (veya Uyguristanile Tibet’in bağımsız devletler olacağını kestirmek, çok da derin görüşe ihtiyaç göstermez.

Nüfus Faktörü!

   Çin, büyük ve akıllı bir ekonomik kalkınma içindedir. Ancak nüfus faktörü dolayısıyla kişi başına düşen gelirde batı standartlarına ulaşması 22. asırda bile kabil değildir.
  
  Hiçbir devletin rejimi Türkiye Cumhuriyeti’ni ilgilendirmez. Bundan dolayı bizim şu veya bu rejim hakkında söylediklerimiz bir tespitten ibarettir. En fazla bir temennidir. Rejim İhraç etmek gibi bir politikamız yoktur. Çin ile, çok dostane ilişkiler kurmak isteriz.

  Ancak hiç bir devlet, bizim Türkiye dışı Türkler’le ilgilenmemizi eleştiremez. Böyle bir ilgisizlik her ciddi devlet için şerefsizlik teşkil eder. Türkler’i ne güzel kesip biçiyorsunuz, bu sizin iç meselenizdir. Tavrını alanlardan milletçe hesap sorarız.

  Yeni Türk devletleri oluşmasından pek çok Batılı ve Müslüman devletin üzüldüğünü biliyoruz. Ancak onların üzüntüsüne katılmayı kimse bizden isteyemez. Zaten böyle bir şey yaparsak bütün dünyadan küçük devlet  muamelesi görürüz.

   Rusya’nın dostluğu bizim için önemlidir. Çin, Ermenistan gibi devletlerle de en samimi iş birliği içinde de olmak isteriz. Ancak Türklerin yok edilmesine ilgisiz kalamayız. 1918 de tek bağımsız arap devleti yoktu. Bugün sayıları 20’yi aştı. Çağımız dünyası, Türk devletlerine de alışacaktır.

   Tibet’teki kıyım içi ayağa kalkan Doğu Türkistan’da kan gövdeyi götürürken sesini çıkarmayan, herkese medeniyet dersi veren milletleri küçümsemek bizim hakkımızdır.


İlgili Makaleler

Türkistan
Rusya’nın Asil Türk Kızları
B
alkan Harbi sırasında S.Petersburg Üniversitesinde okuyan Ümmü Gülsüm Kemalova, Rukiye Yunusova, Meryem Yakubova, Meryem Pataşova isimli Türk kızları Rusya’dan Osmanlı “Hilal-i Ahmer”ine (Kızılay) yardım etmek ve Türkiyeli hanım kardeşlerini uyanışa çağırmak maksadıyla İstanbul’a geldiler. 

Balkan harbinde beş ay sürey…
Türkistan
Türkistan’dan Konya’ya Bir Âlimin Serüveni
K
ırgızlar en eski Türk boylarından biridir. Yenisey Nehri civarı, tarih sahnesine çıktıkları ilk yer olarak kabul edilmektedir. Hun İmparatorluğu döneminde Altay bölgesine göç eden Kırgızlar bugün itibarıyla Tanrı Dağlarının eteklerinde Kırgızistan denilen ülkede yaşamaktadırlar.
 
Kırgızistan, Batı Türkistan’ın doğu ucu…
Türkistan
Rusların Türkistan'ı İstilası ve Dr. Baymirza Hayit
R
usların Türklük ve Müslümanlık aleyhindeki mücadelesinin kökenini, 1453’te İstanbul’un Türkler tarafından fethinden sonra Rus Knyasi III. İvan ile Sophia Paliolej’in 1473’te evlendirilmesi sonucu Bizans İmparatorluğu’nun mirasçısı olduğunu ileri sürmelerindeki saldırgan davranışlarda buluyoruz.  

Rusların ilk olarak 15…
Rusların Türkistan'ı İstilası ve Dr. Baymirza Hayit
Türkistan
Sürgün ve Zulüm Diyarı Sibirya’nın Dünü Bugünü
T
ürkiye’de birçok insan 1990’lı yıllara kadar ne Rusya içlerinde yaşayan Türk halklarından ne de Sibirya’dan yeteri kadar bilgi sahibi değildi. Çünkü ülkemizden herhangi bir kimsenin o coğrafyalara gitmesi mümkün olmadığı gibi, aynı şekilde orada yaşayanların da Türkiye’ye gelmeleri imkânsızdı. Zira Rus idarecileri…
Türkistan
İmam-ı Rabbani’nin Mektubat’ını Dünyaya Tanıtan Büyük Âlim: Muhammed Murad-ı Kazani
B
ugün Rusya Federasyonu içerisinde özerk cumhuriyetler olan Başkurdistan ve Tataristan, Türk-İslam tarihinde önemli gelişmelere sahne oldu. Bazı tarihçiler ilk Müslüman Türk devleti olarak kabul edilen İdil Bulgar Hanlığı’nın burada, Bulgar şehrinde kurulduğunu ifade eder.
 
Bu coğrafya İdil ve Kama nehirlerinin kesiştiğ…
İmam-ı Rabbani’nin Mektubat’ını Dünyaya Tanıtan Büyük Âlim: Muhammed Murad-ı Kazani
Türkistan
Mimar Gözü İle Türkistan'ın Şaheserleri
T

ürkistan’ın muhteşem Türk-İslam mimari eserlerini, Cumhuriyet devrinde ilk defa giderek yerinde araştıran iki idealist Türk kadını; Dr. Emel Esin ve Prof. Dr. Gözde Ramazanoğlu oldu. Sanat tarihçisi Dr. Emel Esin, 1955 yılında, Sovyetler zamanında, Moskova Büyükelçisi olan kocası Seyfullah Esin’le binbir müşkülatla…

Mimar Gözü İle Türkistan'ın Şaheserleri
Türkistan
Bağdat’ı ve halifeyi esaretten kurtaran büyük Türk sultanı: Tuğrul Bey
D
ünya, Türk-İslam tarihi boyunca âdeta altın çağını yaşadı. Her dilden, her renkten ve her cibilliyetten insan, Türklerin merhametli kanatları altında huzur buldu. Bunun temelini hiç şüphesiz İslam’ın “ahiret inancı” ve “insan” merkezli bakış açısı oluşturuyordu. Binaenaleyh Karahanlı, Selçuklu ve Osmanlı devletleri…
Bağdat’ı ve halifeyi esaretten kurtaran büyük Türk sultanı: Tuğrul Bey
Türkistan
Türkistan (Yesi) Resmen Manevi Başkentimiz
T
ürkistan…

Hoca Ahmet Yesevi’nin medfun olduğu kadim Türk şehri.
 
Kazakistan Cumhuriyeti’nin hususi ehemmiyet atfettiği bu tarihî şehir önceki gün Kazakistan Meclisi'nin gündemindeydi. Türkistan’a hususi statü verilmesi ve “Türk Dünyası”nın manevi başkenti olması oy birliğiyle kanunlaştı.

2021 yılında Türk Devletleri Teşk…
Türkistan (Yesi) Resmen Manevi Başkentimiz
Türkistan
Sovyet Esaretindeki Türkistan
A
ta yurdumuz Türkistan hakkında Osmanlılar zamanında, mesafenin uzak olmasından dolayı çok fazla ilmî araştırma ve çalışma yapılamadı. 20. asırda ise bütün Türkistan, komünizm esareti altında idi. Türkiye’den Türkistan’a, oradan Türkiye’ye gidip gelmek, araştırma yapmak hemen hemen imkânsızdı. Türkistan’ın tarihi,…
Sovyet Esaretindeki Türkistan
Türkistan
Türkistan’dan İstanbul’a Siyası Mülteciler
O

rta Asya’daki Rus işgalleri ve buradaki siyasî müesseselerin çökmesi veya Rusya’ya bağımlı hale gelmeleri neticesinde, bilhassa XIX. yüzyılın son çeyreğinde İstanbul, birçok Türkistanlı siyasi mülteciyi geçici veya devamlı olarak misafir etmek zorunda kalmıştır. Bu mülteciler Osmanlı idarisiyle yakın münasebet…

Türkistan
Türk Birliği ve Mahtumkulu
2

0. Asırda dünya iki büyük savaş görmüş, iki defa da taksim edilmiştir. Bu savaşlardan da taksimlerden de en büyük zararı Türk milleti görmüştür. Çünkü bu iki savaşta en çok Türk milleti ölmüş, en çok Türk ülkesi taksim edilmiştir. Dünyada hiçbir Türk topluluğu yoktur ki yekpâre bir vatanda yaşasın. Bölünmüşlük…

Türkistan
Türk Ülküsü Yolunda Bir Ömür
T
ürkistan’ın piri Hoca Ahmed Yesevi bir şiirinde şöyle der: 

Neler gelse görmek gerek o Hüda’dan/Yusuf’unu ayırdılar Kenan’dan/Doğduğum yer o mübarek Türkistan’dan/Bağrıma taşlar vurup geldim.

Eski çağlardan beri Türk kavimlerinin yurdu olarak bilinen, geçtiğimiz asırda Ruslar tarafından işgal edilen “Uluğ Türkistan” ism…
Türk Ülküsü Yolunda Bir Ömür