E
rmeni terörü, dur durak bilmiyor. Yine Tovuz, yine hain saldırı… Onbaşı Elşen Memmedov’un şehit düşmesi sonrası dikkatler yine bölgeye çevrildi. Ermenistan, boyuna posuna bakmadan büyük tezgâhların peşine düşüp, bölgede gerilim çıkarmaya devam ediyor.
Ermenistan ve dahi Ermeniler bildiğimiz gibi… Dün de bugün de daima birer küçük maşa oldular ve yine verilen görevleri iyi bildikleri şekilde alçakça ifa etmeye devam ediyorlar. Geçmişe dönüp baktığımızda Ermeniler hiçbir zaman bölgeye huzur vermemiş, Ermeni terörü Kafkasya’da eksik olmamış, acımasız katliamlarıyla bölge coğrafyasına kan kusturmuştur.
Mesela Çarlık Rusya’sında Ermeni terörü çığırından çıkınca Azerbaycan aydınları kendi yöntemleriyle Ermeni terörünü püskürtmenin yollarını ararlar. Azerbaycan’da neredeyse bütün ilklerin merkezi Gence vilayetidir. Çarlık Rusya’sının Ermeni terörüne ve bölgedeki taşkınlıklarına bigâne kalması üzerine Genceli aydınlar bir araya gelerek Sosyal Federalist Türk Devrim Komitesi’ni kurarlar. Bu komite Azerbaycan tarihindeki ilk siyasi örgütlenmedir.
Kısa bir süre sonra 1905-1908 tarihlerinde ikinci bir örgüt daha kurulur. Yer yine Gence idi ve bu örgüt “Gayret” adını taşıyordu. Bu parti Karabağlı aydınlar ve varlıklı aileler tarafından destekleniyordu. Partinin başkanı Gence’nin önemli hukukçularından Ali Ekber Refibeyli, yardımcısı ise Adil Hasmemedov idi. Kuzey Azerbaycan Türkleri, Ermeni terörüne karşı ayağa kalkmışlardı. Bu parti Türk Devrim Komitesinden daha ciddi bir örgüt yapısına sahipti nitekim parti tüzüğünün ve resmî evraklarda kullanılan mührünün olduğunu görüyoruz. Gayret, Balkan Harbinde Osmanlı’yı savunan bildiriler de yayınlamıştır.
Ermeni terörü artık Gence, Bakü gibi büyük şehirlerde nüfuzlu ve önemli şahsiyetlere yönelince, halk galeyana gelmiş ve bunun akabinde Ermenilere karşı silahlı savunma hareketi başlamış ve bu harekete “Difai Mücadele-i Millî Fırkası” adı verilmiştir. “Defeden, mücadele eden” anlamını taşıyan bu partiyi kuran kişi ise daha sonra Türkiye Cumhuriyetinin kurulmasında önemli görevler üstlenecek olan Ahmet Ağaoğlu’dur.
Difai Millî Fırkası, amacını şu şekilde duyurmuştur: “Ermeni Taşnaklar, Müslüman Türkler üzerine hain ve acımasızca saldırılarına devam ederlerse, bizden gereken cevabı alır ve Kafkaslar kanlı bir coğrafyaya dönüşür. Bu Ermeni Taşnaklar bilsin ki, bizler hiçbir zaman milletimizin mezarı ve toprağımızın külü üzerinde sadece Ermeni milletinin ve devletinin keyif sürdürmesine izin vermeyiz!”
Artık Azerbaycan halkı silahlanıyor ve Çar’ın göz yumduğu Ermenilere karşı silahlı mücadele veriyordu. Difai Teşkilatı, bunun dışında bölgeyi Rus işgalinden kurtarmak için Osmanlı Devleti ile iş birliği içindeydi. O dönem şartlarında Difai Teşkilatının, Azerbaycan halkının öz güven bulmasında çok önemli bir öncü teşkilat olduğunu söyleyebiliriz.
Tarih tekerrür ediyor gibi. Önceki gün en kuzeydeki şehir olan Qazak kentinde binlerce vatandaş etten bir duvar oluşturarak Ermeni saldırılarını kınadı ve buradayız diye haykırdı. Açıkçası ben o resimden Difai Teşkilatı ruhunu gördüm.
Ermeniler maşa olmaktan bıkmadılar. Tarih boyunca onun bunun elinde oyuncak olmaktan vazgeçmediler. Azerbaycan’ın sabrını sınıyorlar yine. Oysa artık dünkü Azerbaycan yok. Difai ruhu dimdik ayakta! Maalesef Kafkasya kaynıyor. Türkiye, birçok cephede olduğu gibi Kafkasya’yı da kesinlikle ihmal etmiyor, her dem kardeş ülke Azerbaycan’ın yanında olduğunu en üst perdeden duyuruyor: “Türkiye, Can Azerbaycan’ın haklı davasının yanındadır!”
