Bu da Sultan’ın sıra dışı dünyası

Murat Öztekin 14.02.2018 1826
V
resim
efatının 100. yıl dönümü olan Sultan Abdülhamid, belki de kendisi hakkında en çok şey yazılan fakat hayatı en gizli kalmış Osmanlı Padişahlarından biri… Onun yanlış bilginin kara bulutlarıyla örtülü olan hayatı, vefatından bir asır sonra eşyalarının yer aldığı sergiyle aydınlanıyor. Cumhurbaşkanlığı tarafından geçtiğimiz günlerde Yıldız Sarayı’nda açılan “Vefatının 100. Yılında Sultan Abdülhamid’i Anlamak” isimli sergi, büyük bir siyasi deha ve prestijli bir halifenin hayatının sıra dışı ve ‘merak dolu’ detaylarını ortaya koyuyor.

Hem kültürlü hem de dindar

Çektirdiği fotoğrafları, kendisini taşıyan bastonu, zikir çektiği tesbihi, deri cüzdanı, okuduğu polisiye romanları, enteresan teknik aletleri ve maket binaları… Sergide Sultan Abdülhamid’in gündelik hayatında el sürdüğü 103 tane nesne ve 24 kategoride fotoğraflar görülebiliyor. Bütün bunlarla bir aracı olmaksızın Sultan Abdülhamid’in ruh dünyası da keşfediliyor; çok kitap okuyan, kültürlü, hobileri ve zevkleri olan, sanata alaka duyan ve tüm bunların yanında tasavvuf ehli, geleneksel dindarlığı kuvvetli bir Sultan’la karşılaşılıyor.

Meraklarını ortaya koyduk

Sorularımızı cevaplayan serginin küratörü Kâmil Fırat, Sultan’ın alakaları üzerinden yola çıktıklarını kaydederek “Onun meraklarının ‘baktıkları’ ve ‘dokundukları’ diye iki boyut var. Baktıklarını fotoğraflarıyla yansıtıyoruz, dokunduklarını ise eşyalarıyla... Sultan Abdülhamid, birçok yerde fotoğraflar çektirerek dünyayı anlamaya çalışmış. Fotoğraflar üzerinden politika üretmiş. Sanata, şehirlere, tabii felaketlere ve imparatorluğunda olan biten şeylere duyduğu merakı bu fotoğraflardan anlayabiliyoruz” diyor. 

Sultan’ın çok enteresan eşyalarının da olduğu anlatan Fırat şöyle konuşuyor: Onun eşyaları arasında telgraf direği maketi, bir su tulumbası numunesi ve telgraf kabloları var. Bütün bunlar onun alışılmışın dışında dünyası olduğunu gösteriyor.” Yıldız Sarayı, Müze Müdürü Ali İlker Tepeköy ise sergi hakkında şunları söylüyor: Sultan Abdülhamid’in hem dünya görüşünü hem de meraklarını yansıtan nesneler burada yer alıyor. Bu sergi, Sultan Abdülhamid’i anlamaya yardımcı olacak.

Sherlock holmes meraklısıydı

Kitaplara, hassaten polisiye romanlara büyük bir merakı olan Sultan Abdülhamid, İngiliz yazar Sir Arthur Conan Doyle’un “Sherlock Holmes” eserini Osmanlı Türkçesine tercüme ettirmiş. 

Portatif tulumba da saklamış

Zamanının teknolojilerini takip eden Abdülhamid Han’a ait enteresan eşyaların arasında, muhtemelen o yıllarda yeni imal edilen portatif tulumba da yer alıyor.

Rum methiyesi

Çok kültürlü Osmanlı tebaasından bir Rum, Sultan Abdülhamid’e methiye yazmış.

Ehli zikirdi

Hem Sünniliğe hem de tasavvufa hassasiyeti kuvvetli olan Padişah’ın zikir ettiği kehribar tesbih...

Sanatkar sultan

Aynı zamanda sanatkâr biri olan Sultan Abdülhamid’in, Japonya’dan getirttiği marangozluk aletleri... Bunlarla atölyesinde, zarif mobilyalar imal ediyordu.

Gözbebeğinin haritası

Sultan, göz bebeği gibi koruduğu Kudüs’ün kabartma haritasını da yaptırmış.

İlgili Makaleler

Sultan Abdülhamid Han
II. Abdülhamid Han'ın Büyük Eseri: Hicaz Demiryolu
I I. Abdülhamid Han, demir yollarını sadece yolcu ve yük taşıyan raylar olarak görmüyordu. Onun nazarında demir yolları; devlet otoritesini güçlendiren, askerî sevkiyatı hızlandıran, ticareti…
II. Abdülhamid Han'ın Büyük Eseri: Hicaz Demiryolu
Sultan Abdülhamid Han
Abdülhamid Han'a Karşı 24 Temmuz “bayram” değil, “darbe”dir; neyi kutluyoruz?
H er 24 Temmuz'da yüzlerce, "Gazeteciler gününüzü ve Basın Bayramınızı tebrik ederiz" mesajı alıyorum. Hem de muhafazakârlardan! Bu gafleti "esefle" karşılıyor ve kahroluyorum! Ya, biz ne zaman…
Abdülhamid Han'a Karşı 24 Temmuz “bayram” değil, “darbe”dir; neyi kutluyoruz?
Sultan Abdülhamid Han
Abdülhamid Han’ın Üzüntüsü: "Eyvah, Rumeli Elden Gitti!’’
O smanlı devletinin son zaman ki valilerinden Mehmed Ali Aynî hatıralarında diyor ki: Uzun seneler devam eden Sırplık, Bulgarlık, Rumluk keşmekeşine İttihat ve Terakki Fırkası Meşrutiyet’in ilânından…
Sultan Abdülhamid Han
Sultan Abdülhamid Han’ın Ehl-i Sünnet Hassasiyeti
S ultan Abdülhamid Han zamanında Lazkiye valisi olan Mehmed Ali Aynî hatıralarında diyor ki: ''Lazkiye’de iken Nusayrîler ile uğraşmak belli başlı işlerimizin arasına girmişti. Sultan II. Abdülhamid…
Sultan Abdülhamid Han
Kızlarının Kaleminden Sultan Abdülhamid Han
S
ultan Abdülhamid Han’ın 9 kızından; Ayşe sultan: 1877’de İstanbul’da yıldız sarayında doğdu. Annesi Müşfika hanımdır. 1960’da İstanbul’da vefat etti. Kabri Beşiktaş’ta Yahya Efendi kabristanındadır; Şadiye Sultan: 1886’da İstanbul’da yıldız sarayında doğdu. Annesi Emsalinur hanımdır. 1997’de İstanbul’da vefat etti.…
Kızlarının Kaleminden Sultan Abdülhamid Han
Sultan Abdülhamid Han
Yahya Kemal Ve Abdulhamid Han
S
on bir asırdaki ilk ve orta mektep tarih kitaplarında kısacık, kifâyetsiz ve çarpık Osmanlı Tarihi derslerinde Abdülhamid Han, müstebit gibi karalamalara maruz kalmaktan başka fotoğrafının altında da ismi yazmaz, isim olarak “Kızıl Sultan” ibaresi yer alırdı.

“Kızıl Sultan” iftirası, Fransız tarihçi Albert Vandal’a…
Sultan Abdülhamid Han
İkinci Fatih: Sultan Abdülhamid Han
D
evletlerin fetih asırlarındaki zaferler çok kıymetlidir. İstanbul’un Sultan Mehmed Han tarafından zapt edilerek İslamlaştırılıp Müslüman Türk şehri yapılması, bu Padişaha Fatih ünvanını kazandırdığı gibi biz evlâdlarına da ebedî bir şeref bahşetmiştir…
 
Devletlerin zor zamanlarındaki vatan müdafaaları da fetih…
Sultan Abdülhamid Han
Yıldız Sarayı Kapılarını Açıyor
1

15 yıldır müze olarak halka açık değildi Yıldız Sarayı. Beş yıldır süren restorasyon çalışmaları büyük ölçüde bitmiş. Saray, 19 Temmuz’da müze olarak açılıyor. Açılıştan önce gittim, gezdim, gördüm. Milli Saraylar İdaresi, harikulade bir çalışma yapmış. Abdülhamid Han devrinin hatıralarıyla dopdolu Yıldız Sarayı,…

Yıldız Sarayı Kapılarını Açıyor
Sultan Abdülhamid Han
Sultan Abdülhamid Han’ın Mirası
S
ultan II. Abdülhamid 30 sene süren nispi sulh devresinde maarif ve imar faaliyetlerine ağırlık verdi. Devrinde yapılan faaliyetler ciltlerce kitabı doldurur. 1879’da adliye teşkilatı tanzim edildi. Bugün de Türkiye’deki adliye teşkilatı oradan kalmadır. Ordunun güçlendirilmesi için ciddi çalıştı. Almanya’dan…
Sultan Abdülhamid Han’ın Mirası
Sultan Abdülhamid Han
Vefât yıldönümünde cennetmekân Sûltân II. Abdülhamid Hân (10 Şubat 1918)
S
ûltân II. Abdülhamid Hân; tahttan indirilmesinin üzerinden 8 yıl, 9 ay, 13 gün geçmiştiki 10 Şubat 1918’de Beylerbeyi Sarayında hayata gözlerini yumdu. Vefât ettiğinde 75 yaşını 4 ay, 19 gün geçiyordu. Sûltân Mehmed Reşad’ın dışında bütün devlet adamlarının ve Hânedân üyelerinin eksiksiz katıldığı muhteşem cenâze…
Vefât yıldönümünde cennetmekân Sûltân II. Abdülhamid Hân (10 Şubat 1918)
Sultan Abdülhamid Han
Sultan Abdülhamid Han’ın Sosyal ve Dini Hususlardaki Hassasiyetleri
O
smanlı Devleti’nde padişahların sözlü ve yazılı emirlerine ‘‘İrade-i Seniyye’’ denirdi. Bu emirler saray başkâtibi tarafından kaleme alınır, daha sonra icap eden yerlere tebliğ edilirdi. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı’nda bulunan ve Başkâtip Tahsin Paşa tarafından kaleme alınan bazı irade-i…
Sultan Abdülhamid Han’ın Sosyal ve Dini Hususlardaki Hassasiyetleri
Sultan Abdülhamid Han
ABDÜLHAMİD HAN SİYASETTE BÜYÜK BİR DAHÎ İDİ
C
umhurbaşkanımız R. Tayyip Erdoğan da Sultan’ın İzinde

Sultan Abdülhamid Han’ın iç ve dış siyasette iki önemli hedefi vardı: İç siyasette Balkanlar da kiliseler arasındaki ihtilafı körükleyerek birleşmelerine engel olmaktı. Ne yazık ki, ittihatçılar idareyi ele alınca büyük bir gaflet ve ihanetle çıkardıkları bir…
ABDÜLHAMİD HAN SİYASETTE BÜYÜK BİR DAHÎ İDİ